Elektroniczne licytacje nieruchomości

Elektroniczne Licytacje Nieruchomości w Polsce 

Podstawa prawna i wprowadzenie elektronicznych licytacji nieruchomości

Ustawa z dnia 28 maja 2021 r. wprowadziła do Kodeksu Postępowania Cywilnego rozdział 6A „Sprzedaż nieruchomości w drodze licytacji elektronicznej”, co ułatwia nabycie nieruchomości zamierza nabyć do majątku. Te ważne przepisy weszły w życie z dniem 19 września 2021 roku i obejmują artykuły 986¹ – 986¹¹ KPC.

Jak uczestniczyć w elektronicznej licytacji nieruchomości?

Platforma i warunki uczestnictwa

Elektroniczne licytacje nieruchomości w Polsce odbywają się za pośrednictwem oficjalnej platformy www.elicytacje.komornik.pl. Podstawowym warunkiem wzięcia udziału w przetargu jest utworzenie indywidualnego konta w systemie teleinformatycznym.

Rękojmia – najważniejsze informacje

Aby skutecznie przystąpić do licytacji, należy złożyć rękojmię na rachunek bankowy komornika, co jest warunkiem przystąpienia do przetargu komorniczego. Najpóźniej na 2 dni robocze komornik przesyła sądowi protokół dotyczący licytacji, który zawiera informacje o cenie w chwili zakończenia przetargu oraz opis i oszacowanie nieruchomości. Przed rozpoczęciem przetargu, zarówno termin rozpoczęcia, jak i zakończenia musi być dokładnie określony. Istotne jest, że za datę złożenia rękojmi przyjmuje się dzień uznania rachunku bankowego komornika, co ma znaczenie w kontekście wydania postanowienia o przybiciu.

Wymagane dane uczestnika licytacji

Wraz z rękojmią licytant musi podać w systemie teleinformatycznym następujące dane, w tym opis i oszacowanie nieruchomości.

  • Numer PESEL jest jednym z danych niezbędnych do wydania postanowienia.
  • Numer dokumentu tożsamości
  • Oświadczenie o stanie cywilnym (czy pozostaje w związku małżeńskim)
  • Jeśli jest w związku małżeńskim – czy nieruchomość nabywa do majątku wspólnego czy osobistego
  • Informację, czy licytuje we własnym imieniu czy jako pełnomocnik
  • Inne dane wymagane przez odrębne przepisy mogą być istotne dla postanowienia co do przybicia, szczególnie w kontekście przetargu komorniczego.

W przypadku braków w dokumentacji, komornik niezwłocznie wzywa licytanta (pod rygorem niedopuszczenia do przetargu) do uzupełnienia danych w terminie 3 dni, nie później niż dzień przed licytacją, co jest kluczowe dla zachowania terminu licytacji.

Przebieg elektronicznej licytacji nieruchomości

Dopuszczenie do przetargu

Komornik potwierdza fakt złożenia rękojmi i wymaganych danych poprzez dopuszczenie licytanta do udziału w przetargu komorniczym za pośrednictwem systemu teleinformatycznego. O ewentualnej odmowie dopuszczenia zawiadamia zainteresowanego za pośrednictwem systemu teleinformatycznego.

Czas trwania i zasady licytacji

  • Przetarg rozpoczyna się i kończy dokładnie w czasie wskazanym w obwieszczeniu o licytacji, co jest istotne dla zachowania terminu licytacji.
  • Licytacja elektroniczna rozpoczyna się i kończy między godziną 9:00 a 14:00 w dni robocze, a uczestnicy mogą ofiarować cenę nabycia za pośrednictwem systemu teleinformatycznego.
  • Standardowy czas trwania przetargu wynosi 7 dni
  • Licytanci składają oferty cenowe za pośrednictwem systemu teleinformatycznego
  • Przetarg wygrywa licytant, którego oferta była najwyższa w chwili zakończenia przetargu, a jego cena nabycia za pośrednictwem systemu teleinformatycznego może być kluczowym czynnikiem.

Po zakończeniu licytacji

Po zakończeniu przetargu komornik za pośrednictwem systemu teleinformatycznego informuje licytantów o wyłonieniu zwycięzcy oraz o dalszych krokach. Komornik w terminie do tygodnia przesyła sądowi:

  • Protokół z przebiegu przetargu
  • Wszystkie nierozpoznane skargi mogą być przedmiotem postanowienia co do przybicia, a ich rozpatrzenie odbywa się zgodnie z procedurami komorniczymi.
  • Dokumenty niezbędne do udzielenia przybicia

Postępowanie sądowe po licytacji elektronicznej

Przybicie i przysądzenie własności

Po zamknięciu przetargu sąd wydaje postanowienie o przybiciu na rzecz licytanta z najwyższą ofertą. Następnie, po uprawomocnieniu się postanowienia co do przybicia i spełnieniu warunków licytacyjnych, sąd wydaje postanowienie o przysądzeniu własności na podstawie najwyższej ceny w chwili zakończenia przetargu.

Skutki prawne przysądzenia własności

Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności: na jego podstawie licytanci ofiarują cenę nabycia.

  • Przenosi własność na nabywcę
  • Stanowi tytuł do ujawnienia prawa własności w katastrze nieruchomości i księdze wieczystej, co jest istotne dla ustalenia najwyższej ceny w chwili zakończenia.
  • Jest tytułem wykonawczym do wprowadzenia nabywcy w posiadanie nieruchomości
  • Uprawnia do opróżnienia pomieszczeń na nieruchomości bez potrzeby nadania klauzuli wykonalności

Środki zaskarżenia

Na postanowienie co do przysądzenia własności przysługuje zażalenie, które można złożyć w terminie określonym przez przepisy komornicze, a także na podstawie danych niezbędnych do wydania postanowienia. Ważne jest jednak, że podstawą zażalenia nie mogą być uchybienia sprzed uprawomocnienia się przybicia, a także dane niezbędne do wydania postanowienia.

Zobowiązania związane z nieruchomością

Od chwili uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności:

  • Nabywcy należą wszelkie pożytki z nieruchomości, które zamierzają nabyć do majątku wspólnego.
  • Nabywca ponosi powtarzające się daniny publiczne przypadające z nieruchomości, które mogą być ustalane na podstawie danych z przetargu komorniczego oraz protokołu opisu i oszacowania nieruchomości.
  • Świadczenia publicznoprawne niepowtarzające się nabywca ponosi tylko wtedy, gdy ich płatność przypada w dniu uprawomocnienia się postanowienia lub później, co może mieć znaczenie w kontekście nabycia za pośrednictwem systemu teleinformatycznego.

Podsumowanie

Elektroniczne licytacje nieruchomości w Polsce stanowią nowoczesny i transparentny sposób nabywania nieruchomości w postępowaniu egzekucyjnym. Prawidłowe przygotowanie i znajomość procedur znacząco zwiększają szanse na skuteczne uczestnictwo w takim postępowaniu komorniczym, a także na uzyskanie pełnomocnika innej osoby.